Dossier NAV

#9 - De grenzen van Europa’ | Hoe het migratiepact het asielsysteem verandert (S02)

Thu, 11 Jun 2026 06:00:00 +0200

Het Europese migratiepact wordt door veel politici gepresenteerd als een historische doorbraak. Na jaren onderhandelen ligt er een akkoord dat de EU-aanpak van asiel en migratie moet hervormen. Maar wat verandert er nu echt?

Het debat focust vaak op aantallen, grensbewaking en strengere procedures, terwijl er ook zorgen zijn over de gevolgen voor mensen die bescherming zoeken. Wat betekent het pact voor vluchtelingen? Worden hun rechten voldoende beschermd? En lost het de problemen van het huidige systeem op, of blijven fundamentele knelpunten bestaan?

In deze aflevering bespreekt Sinan Çankaya dit met Galina Cornelisse (hoogleraar transnationaal recht, VU Amsterdam), Julia Verheul (onderzoeker en politiek adviseur, Save the Children) en Malou Lintmeijer (co-directeur, stichting Here to Support).

#8 - 'Homoseksualiteit is geen ziekte' | Waarom conversiehandelingen strafbaar moeten worden (S02)

Thu, 04 Jun 2026 06:00:00 +0200

Kun je genezen van homoseksualiteit? Voor de meeste mensen klinkt die vraag absurd. Toch zijn er ook vandaag nog queerpersonen die onder druk worden gezet om hun seksuele oriëntatie of genderidentiteit te veranderen, te onderdrukken of weg te bidden.

Deze week tekende zich in de Eerste Kamer een meerderheid af voor een verbod op conversietherapie, ook wel bekend als homogenezing. Als de senaat volgende week instemt, wordt het strafbaar om mensen onder druk te zetten om hun seksuele oriëntatie of genderidentiteit te veranderen.

In deze aflevering gaat Sinan Çankaya in gesprek met Ines Kostiç, Tweede Kamerlid voor Partij voor de Dieren en een van de initiatiefnemers van het wetsvoorstel, en Amjad Altmani, die als tiener in Syrië jarenlang geloofde dat homoseksualiteit een ziekte was en conversietherapie onderging.

#7 - ‘Van culture war naar staatsbeleid’ | Hoe transpersonen in de VS tot vijand worden gemaakt (S02)

Thu, 28 May 2026 08:23:00 +0200

De regering-Trump maakte in januari bekend dat de Amerikaanse federale overheid nog maar twee ‘onveranderlijke' seksen erkent: man en vrouw. Waar transrechten eerst vooral onderdeel waren van de zogenoemde ‘culture wars’, worden transpersonen nu steeds vaker neergezet als een vorm van extremisme of zelfs een potentiële binnenlandse dreiging.

Wat gebeurt er wanneer een overheid genderidentiteit benadert als een veiligheidsprobleem? Sinan Çankaya gaat hierover in gesprek met Freya Terpstra, expert desinformatie en met Manon Portos Minetti, amerikanist en onderzoeker aan de Universiteit Leiden.

#6 - ‘Wie betaalt, bepaalt?’ | De groeiende invloed van Defensie op universiteiten (S02)

Thu, 21 May 2026 06:00:00 +0200

In maart kondigde de Universiteit Leiden aan dat zij, net als de Rijksuniversiteit Groningen, de minor ‘Defensie en Nationale Veiligheid’ zal aanbieden. Studenten worden daarin tijdelijk aangesteld in militaire dienst, ontvangen studiepunten en kunnen na tien weken worden ingezet als reservist. Door bezuinigingen in het onderwijs en stijgende investeringen binnen Defensie weten beide sectoren elkaar steeds vaker te vinden. Dat leidt tot vragen en zorgen, met name over onafhankelijkheid en mogelijke belangenverstrengeling.

Wat betekent het voor de universiteit wanneer Defensie steeds dieper doordringt in onderzoek en onderwijs? Sinan Çankaya gaat hierover in gesprek met Lauren Gould, universitair hoofddocent conflictstudies aan de Universiteit Utrecht, en Yannick van der Heijden, journalist bij De Groene Amsterdammer.

#5 - ‘Bescherming als politiek wapen’ | Vrouwen in de radicaal-rechtse beweging (S02)

Thu, 14 May 2026 06:00:00 +0200

Afgelopen april werd een lokale vrouwenmars in Loosdrecht landelijk nieuws. Honderden vrouwen trokken de straat op om te protesteren tegen de komst van een azc in hun dorp. Opvallend was dat ook politieke figuren meeliepen, onder wie Lidewij de Vos en Mona Keijzer. Daarmee kreeg de mars niet alleen lokaal, maar ook landelijk politieke aandacht.

Welke rol spelen vrouwen in de opkomende radicaal-rechtse beweging? En hoe worden thema’s als veiligheid, emancipatie en bescherming ingezet in het migratiedebat? Sinan gaat erover in gesprek met Liza Mügge, hoogleraar Politiek en Diversiteit aan de Universiteit van Amsterdam, en Devika Partiman, directeur van Stem op een Vrouw.

#4 - ‘Welke doden tellen mee?’ (S02)

Thu, 07 May 2026 06:00:00 +0200

Op 4 mei staat Nederland twee minuten stil. Maar voor wie geldt ‘nooit meer’ eigenlijk?

Volgens historicus Ilse Raaijmakers heeft 4 mei nooit één vaste betekenis gehad. Elke generatie geeft er opnieuw invulling aan en voert daar strijd over. Wat herdacht wordt, en hoe, is voortdurend in beweging.

Onderzoeker Joandi Hartendorp laat zien hoe die keuzes ook in onderwijs en herinnering doorwerken. Bij de Holocaust worden daders vaak dichtbij gehaald en begrijpelijk gemaakt, terwijl het slavernijverleden juist wordt gepresenteerd als een afgesloten periode, ver weg van het heden. In beide gevallen blijft de vraag naar verantwoordelijkheid daardoor op afstand.

Sinan Çankaya spreekt met Ilse Raaijmakers en Joandi Hartendorp over wie er binnen het nationale herdenkingsverhaal past, en wie daar structureel buiten valt.

#3 - Wie mag het verhaal van Iran vertellen in het Nederlandse publieke debat? | Over oorlog, media en macht (S02)

Thu, 30 Apr 2026 06:00:00 +0200

In 2022 klonk het wereldwijd: vrouw, leven, vrijheid. Vier jaar later gaat het debat over Iran nauwelijks nog over de mensen op straat, maar over geopolitiek, oorlog en militaire interventie.

Wie mag het verhaal van Iran vertellen? Wat gebeurt er met de stemmen die daar niet in passen?

In deze aflevering van Dossier NAV onderzoekt Sinan Cankaya hoe de Iraanse stem onder druk staat. Tussen een regime dat repressie opvoert en een internationale gemeenschap die de emancipatie strijd gebruikt om publieke steun voor de invasie in Iran te krijgen.

Samen met Shahin Nasiri en Nikita kijken we naar oorlog, propaganda en de rol van diaspora. Welke verhalen halen de talkshows? Wie wordt gehoord en wie verdwijnt uit beeld?

#2 - 'Als kritiek alleen nog mogelijk is voor wie het kan betalen en er de energie voor heeft, dan raakt dat onze hele democratie’ | Hoe rechtszaken journalisten en activisten de mond snoeren. (S02)

Thu, 23 Apr 2026 06:00:00 +0200

Journalisten, activisten en wetenschappers krijgen steeds vaker te maken met juridische druk. Met kostbare en langdurige rechtszaken proberen machtige partijen kritische publicaties af te schrikken en uit te putten.

In Dossier N.A.V. onderzoekt Sinan Çankaya wat dit betekent voor persvrijheid en het publieke debat.

Onderzoeksjournalist, eindredacteur Roelof Bosma (Zembla) en Jasmijn de Zeeuw van Free Press Unlimited duiden hoe SLAPP‑zaken journalisten, freelancers en bronnen raken en hoe dit leidt tot zelfcensuur en verhalen die nooit het publiek bereiken.

#1 - Veiligheid voor wie? | Hoe gemeenten met AI jongeren en buurten tot risico bestempelen (S02)

Thu, 16 Apr 2026 06:00:00 +0200

Gemeenten gebruiken AI om buurten en jongeren preventief als risico te bestempelen. Europa versoepelt intussen de AI‑wet en schuift het toezicht deels door naar gemeenten en bedrijven zelf.

‘Veiligheid voor wie?’ vraagt Nadia Benaissa zich af. Zij is jurist en beleidsadviseur bij Bits of Freedom en ziet hoe algoritmes bestaande ongelijkheid en discriminatie kunnen versterken zonder onafhankelijke controle.

Sinan Çankaya spreekt ook met Yassine Radi Hemdi, ervaringsdeskundige en jongerenwerker, over wat het betekent om als jongere of buurt een label te krijgen waar je nauwelijks aan ontsnapt.

NAV vroeg de gemeente Heerlen om toelichting op het gebruik van AI‑systemen. De gemeente heeft daarop niet inhoudelijk gereageerd.

#6 - Dakloosheid is altijd oplosbaar – maar alleen als we radicale keuzes durven maken’ (S01)

Fri, 26 Dec 2025 16:00:00 +0100

Volgens Jan de Vries is dakloosheid geen natuurverschijnsel, maar het resultaat van politieke keuzes. Het kan worden opgelost, mits er lef is om structurele maatregelen te nemen. Toch blijft het beleid vasthouden aan misvattingen: dakloosheid wordt in Nederland vaak gezien als een kwestie van persoonlijke schuld – iemand zou verkeerde keuzes hebben gemaakt of kampen met zware zorgproblemen. Dat beeld is diep verankerd in beleid, zoals de ‘woonladder’, waarbij je eerst opvang moet doorlopen en bewijzen dat je een woning verdient.

In Dordrecht start in 2026 een experiment dat dakloze mensen direct aan een woning helpt, geïnspireerd door het bewezen succesvolle Housing First-model. Ondertussen worden moeders met kinderen soms geïntimideerd bij loketten en dreigt uithuisplaatsing als straf voor dakloosheid – een praktijk die in strijd is met kinderrechten.

Sinan Çankaya spreekt met ervaringsdeskundige Corine de Graaf, Jan de Vries van Straat Consulaat en Mirjam van den Hoek over verborgen dakloosheid, stigma’s en de vraag: wat is er nodig om het doel van nul daklozen in 2030 wél te halen?

#5 - 'Hoe kan ik je slaan en tegelijk beschermen?' | Racisme en politiegeweld in Amsterdam (S01)

Fri, 19 Dec 2025 15:44:00 +0100

Een theatervoorstelling brengt agenten en activisten samen om te praten over racisme en politiegeweld. Voor politieagent Dennis was het lifechanging, maar critici zoals Jair waarschuwen: door te focussen op het individu blijven structurele problemen buiten beeld. Hoe gaat een organisatie met een geweldsmonopolie om met macht? En waarom blijven regels rond tasers in strijd met mensenrechten?
Sinan Çankaya spreekt met Adelheid Roosen, politieagent Dennis, Zaïre Krieger en Jair Schalkwijk.

#4 - 'Je moet als moslim waakzaam zijn' | Moslimdiscriminatie in Eindhoven (S01)

Fri, 12 Dec 2025 06:00:00 +0100

Moslimdiscriminatie is hardnekkig en wordt steeds normaler gevonden, blijkt uit meerdere onderzoeken. Maar gemeente Eindhoven heeft, net zoal veel andere gemeenten in het land, nog geen beleid om dit tegen te gaan. En de Tweede Kamer weigerde een belangrijk onderzoek over dit thema te bespreken. Ondertussen raken moslims onderzoeksmoe en blijven incidenten zich opstapelen.

Sinan Çankaya spreekt met Samir Toub, Saïda Derrazi en Stefanie Sprong.

#3 - ‘Ze begrijpen niet dat de woningnood ook voor ons is’ | Woonwagenbewoners in Maastricht (S01)

Fri, 05 Dec 2025 06:00:00 +0100

Ondanks vele beloftes van de gemeente, lukt het in Maastricht maar niet om nieuwe standplaatsen voor woonwagenbewoners te creëren. Is dit overmacht, of wordt hier bewust een beschermde cultuur vernietigd? Sinan Çankaya gaat in gesprek met Willem Schneider, Johan Pas en Folkert de Vries. Met een reportage van Nawa Sira van Sluijs bij Grada Damen.

#2 - 'Er is behoefte om een ander geluid te laten horen’ | Protest vóór een AZC in Aalten (S01)

Fri, 28 Nov 2025 16:00:00 +0100

Protesten tegen de komst van een AZC halen bijna wekelijks het nieuws, maar minder vaak hoor je van een manifestatie vóór de komst ervan. In Aalten vond die wel plaats. De bevolking lijkt er verdeeld. Hoe open je nu een AZC zonder boosheid en angst? Met een reportage van Nawa Sira van Sluijs bij Thuis in Oss, met Angelo Schuurmans. Met Karin Geuijen, Petra Hoezen en Gerrit Migchelbrink.

#1 - 'Er wordt veel over ons gesproken, maar niet met ons' | De Molukse wijk in Vaassen (S01)

Fri, 21 Nov 2025 16:00:00 +0100

Bewoners van de Molukse wijk in Vaassen zijn bang dat het over twintig jaar geen Molukse wijk meer is. De gemeente is onvermurwbaar en wil Molukkers geen voorrang geven bij de toewijzing van huizen. Op de achtergrond ettert de wond van een militaire inval in 1976. Met Ais Leuhery, Pieter Siwabessij en Fridus Stijlen.

Nawa Sira van Sluijs spreekt Noël Silalahi in Helmond, waar voor een ander beleid wordt gekozen.

Trailer

Thu, 13 Nov 2025 15:31:00 +0100

In de journalistieke podcast Dossier NAV, spreekt schrijver en antropoloog Sinan Cankaya elke week met direct betrokkenen en experts over onderbelichte maatschappelijke kwesties. Niet vanuit een podcaststudio, maar daar waar het verhaal plaatsvindt.